مهندسی تمدن اسلامی (موانع و الزامات)

ناشرکتاب فردا
نویسندهعبدالعلی رضایی
شناسه SKU محصول 9340
وزن 676 گرم
قطع کتاب

رقعی

تاریخ آخرین چاپ

1391

شمارگان

1100

تعداد صفحات

454

زبان

فارسی

نوبت چاپ

اول

نوع جلد

گالینگور

تاریخ چاپ اول

1391

شابک

978-600-6375-09-0

قيمت: 20,000 تومان 18,000 تومان

Product Description

اثر حاضر تلاشی است برای بیداری هدایت جامعۀ دین­مدار به سوی پی­ ریزی محیط اجتماعی خود براساس آموزه­ های اسلامی که هدف نهایی رسیدن به معنویت و کرامت انسانی است. با توجه به پیش­رفت­ ها و تحولاتی که در عرصه­ های مختلف علمی به­ وجود آمده و ارتباطات و تبادل اطلاعات باعث شده جامعۀ اسلامی هم تلاش گسترده ­ای برای پیش­رفت و پاسخ­گویی به خواسته­ های جامعه و اندیشه­ های نوین داشته باشد و برای رسیدن به رسالت خود که ایجاد جامعۀ جهانی اسلامی می­ باشد، نیازمند برنامه­ ریزی و تلاش فکری و علمی دینی است که به­ موجب آن بتواند تمدّن اسلامی را پایه­ ریزی و روز به روز برای رشد و بالندگی آن تلاش ­کند. کتاب حاضر از یک مقدمه و چهار فصل تشکیل شده است. در مقدمه به دلایل و ضرورت طرح چنین موضوعی اشاره شده است که چه نیازی باعث شده که به بررسی مهندسی تمدّن اسلامی پرداخته شود و در ادامه با مطرح کردن دلایل سلبی موضوع و با اشاره به صحیح نبودن تمدّن مادّی و پیامدهای ناگوار اقتباس از آن که از یک طرف جامعۀ بشری را از اعتقادات دینی خود دور می­کند و نظام­ های بشر ساخته را تبلیغ و تبیین می­کند و از طرف دیگر از پاسخ دادن به نیازهای فطری بشر عاجز است. از دلایل اثباتی پرداختن به بررسی مهندسی تمدّن اسلامی می­ توان به لزوم تحقق آرمان­های دینی از طریق تمدّن سازی اشاره کرد و از طرف دیگر هدف اصلی جامعۀ اسلامی، زمینه­ سازی برای اقامۀ تمدّن اسلامی می­ باشد که نیاز به زیرساخت­ ها و فراهم­ ساختن ظرفیت­ اجتماعی دارد. در ادامه، تمدّن اسلامی را از سه دیدگاه (فقه فردی، فقه پویا و فقه اجتماعی) مورد بحث و بررسی قرار داده و هدف از این مباحث را ایجاد یک مدل کارآمد برای مهندسی یک تمدّن نوین از طریق بررسی مبادی، مواضع و موانع آن می­داند. مؤلف در فصل اول به مقایسۀ زیر بناها و رو بناهای هر دو تمدّن الهی و مادّی پرداخته و ارکان و لوازم هر دو تمدّن را شناخت خاستگاه تاریخی هریک از جوامع براساس یک فلسفۀ تاریخی متقن، به­ علاوه شناخت پایگاه فکری آن­ها براساس یک نظام فکری منسجم و در نهایت شناخت جایگاه اجتماعی هریک براساس یک الگوی عملی کارآمد، تنها شیوۀ برخورد صحیح با فرد و جامعه در گذار از وضع «موجود» به وضع «انتقالی» و از آن­ جا به وضع «مطلوب» است که بر تمام این سه وضع تنها یک جهت حاکم است که این جریان رو به رشد را به آن­چه در کلام وحی مضبوط است، نائل می­ سازد، و اگر امروزه برای بسیاری از صاحبان علم ـ به­ خصوص دانش­مندان مشرق­ زمین که با وجود داشتن گذشتۀ درخشان، چند صد سال است که به مصرف­­زدگی و اقتباس علمی خو گرفته­ اند ـ تصدیق این نکته دشوار باشد که پیش از رنسانس علمی، اطوار دیگری از علم با زیر ساخت­ ها و پیش­ فرض­ های متفاوت و البته کارآمدی دیگر وجود داشته است و در آینده نیز امکان ظهور گونه­ های دیگری از دانش بشری وجود دارد، علت این ناباوری را باید در غلبۀ لائیسم و سکولاریسم بر روح و فکر صاحبان علم جست­وجو کرد. در ادامه به تاریخچۀ رنسانس اشاره می­شود که چگونه به­ وجود آمد و چه تأثیراتی در سرنوشت بشر امروز گذاشت و محصول دورۀ رنسانس که توأم با مادّی­ گرایی بود، تمدّن غرب است که انسان امروز را غرق در مادیات کرده و از اعتقادات دینی دور ساخته و روابط اجتماعی را بر پایۀ قوانین خودساخته و سست قرارداد. در ادامۀ این بخش به نظرات چند تن از دانش­مندان غربی از جمله کانت و دکارت و هیوم اشاره شده است که دربارۀ تمدّن غربی و تأثیرات آن بر اعتقادات و باورهای دینی مردم سخن رانده­ اند. در پایان این فصل به دست­ اندرکاران نظام اسلامی توصیه می­ شود که چنان­چه اندیشۀ احیای تمدّن الهی را درسر می­ پرورانند، اگر نتوانند به صورت عینی و در قالب یک جنبش و انقلاب نرم­ افزاری گسترده، فناوری جدیدی به بشر تشنۀ معارف الهی عرضه کنند، حتماً تمدّن الهی کماکان در محاق عزلت باقی خواهد ماند و میدان را برای قدرت­ نمایی بیش­تر تمدّن مادّی و هماورد خواهی آن خالی خواهد کرد و نیز اگر در تولید علم و شیوه­ های توزیع و مصرف آن دقّت و نظارت نداشته باشند، جنبش نوپای نرم­ افزاری اسلامی با شکست مواجه خواهد شد و نیز برای پیاده­ سازی و تثبیت قوانین اسلامی و مشروعیت دینی نیاز به بسترسازی و مقبولیت اجتماعی است. هم­چنین باید با تغییر شرایط و گذشت زمان مناسک و پرستش نیز بازخوانی شود و حدود این مناسک مشخص شده باشد و از افراط و تفریط در این زمینه جلوگیری شود. فصل دوم به مبانی مهندسی تمدّن اسلامی پرداخته و راه­ های تحقق انقلاب فرهنگی و تولید نرم­ افزار و سخت­ افزارهای متناسب با فضای حاکم بر نظام اسلامی را بررسی می­کند و تنها در این صورت می­توان از مهندسی تمدّن اسلامی سخن گفت و مجرای جریان احکام الهی را در بستری امن ایجاد کرد و نیز می­توان بین شرع مقدّس و نظام مدیریت اجتماعی پیوند برقرار کرد و تنها در این صورت می­توان نظام گزینش و توزیع مناسب اجتماعی را براساس ارزش­های الهی تعریف کرد. یکی از اساسی­ ترین نیازهای نظام اسلامی امروز، تبدیل کردن مفاهیم کلّی برگرفته از قرآن کریم و سنّت به مفاهیم عملیاتی است. به بیان دیگر مفاهیم نظری باید امکان تبدیل به ضرایب کمی را پیدا کنند تا از کارآمدی مدل­ سازی اسلامی برای اقامۀ تمدّن اسلامی دفاع کرد. بنابراین برای طراحی تمدّن اسلامی، وجود یک مدل انتقال کارآمد بسیار ضروری است و برای تحقق فرمان الهی، تفکر کردن دربارۀ طراحی مدل برنامه در نظام اسلامی است که برخی از فرزانگان جامعۀ اسلامی در صدد پی­ ریزی شالودۀ سه بنیاد علمی در آرمان­شهر اسلامی، تلاش خالصانه­ ای کرده و توانسته­ اند مدل جامعی را برای دوران گذار طراحی کنند. سه محور این شالودۀ علمی در مدل استنباط احکام اجتماعی، مدل تولید معادلات کاربردی و مدل طراحی برنامه­ های اجرایی خلاصه می­شود. در فصل سوم مواضع و دیدگاه­های اندیش­مندان دربارۀ تمدّن اسلامی یا به اصطلاح استقرار حکومت اسلامی نقد و بررسی شده و نظریاتی در خصوص رابطۀ دین و سیاست و شریعت و معیشت مطرح شده است و دیدگاه­های مختلفی دربارۀ چارچوب و منشور حکومت اسلامی بدست آمده که برخی از این دیدگاه­ های عبارتند از: ۱. فقه سنّتی، محور حکومت و تمدّن اسلامی؛ ۲. فقه پویا همراه با توسعۀ موضوعی فقه، به­ مثابۀ ابزار مهندسی تمدّن اسلامی؛ ۳. تکیه بر کارشناسان متمدّن با هدف هم­سان­سازی فرهنگی با تمدّن غرب و آشتی مدرنیته با تمدن اسلامی؛ ۴. تکیه بر تلفیق کارشناسی دینی و علمی، به عنوان تنها شیوۀ مؤثر در نظام­ سازی اسلامی؛ ۵. تکیه بر دین حداکثر با هدف اقامۀ تمدّن اسلامی. با توجه به دیدگاه­های فوق می­ توان ادعا کرد که دیدگاه پنجم اسلامی­ شدن جامعه و معماری تمدّن اسلامی را جز با اصلاح مبانی نظری، نظام تعاریف و مفاهیم، منطق ادارۀ جامعه و قراردادن فلسفۀ عمل براساس وحی به جای فلسفه­ های موجود، ممکن نمی­ داند. مؤلف در فصل پایانی به بررسی موانع فراروی مهندسی تمدّن اسلامی پرداخته شده است که برخی از این موانع در حوزۀ تئوریک و فلسفی و برخی دیگر در حوزۀ فرهنگی و اجتماعی قابل طبقه­ بندی می­ باشند، اما برخی دیگر ریشه در تاریخ پرفراز و نشیب مکاتب توحیدی و وجود مکاتب و نحله­ های مختلفی قراردارد که هریک خود را فرقۀ ناجیه و آرمان­ها و عقاید خود را عین اسلام می­دانند که غفلت از آن­ها، زیان­های فکری عمیقی را درپی­دارد. بنابراین شناخت دقیق موانع می­تواند زمینه­ ساز طراحی راه­کارهای مناسب برای انتقال قدرت فناوری و علمی از حوزۀ الحاد به حوزۀ ایمان باشد و یکی از موانع اصلی بر سر راه تحقق تمدّن اسلامی را باید نقصان آشکار در حوزۀ عقلانیت و منطق استنباط احکام اجتماعی جست­ وجو کرد که در عین محدودیت در نگرش، قرار است نظام اجتماعی را سازماندهی کند. در ضمن تا زمانی که جوامع اسلامی از سویی، از تبعید به تفکرات گذشته خود و از دیگر سو تقلید کورکورانه از فرهنگ­ های بیگانه دست برندارند، باید احیای تمدّن اسلامی را امری موهوم و دست­ نایافتنی قلمداد کرد. گفتنی است که اثر حاضر در گروه تاریخ، فرهنگ و تمدّن اسلامی از بین هزار و سیصد و چهل و شش اثر رسیده به سومین جشنوارۀ دوسالانۀ کتاب دین و پژوهش­های برتر (اردیبهشت­ ماه ۱۳۸۸)، به عنوان اثر شایستۀ تقدیر انتخاب گردید.

نقد و بررسی ها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین کسی باشید که دیدگاهی می نویسد “مهندسی تمدن اسلامی (موانع و الزامات)”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

استفاده از مطالب سايت تمدن نوین فقط برای مقاصد غیر تجاری و با ذکر منبع بلامانع است. کليه حقوق اين سايت متعلق به انتشارات تمدن نوین می‌باشد.

در این روش شما می‌توانید با ارسال شناسه یا نام محصول، همراه با نام و نام خانوادگی، آدرس و کدپستی به شماره 30003300781616، محصول مورد نظر خود را دریافت نمایید. اطلاعات بیشتر
X